ΔΙΕΘΝΕΣ ΝΕΑΝΙΚΟ ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΑΡΧΑΙΟΥ ΔΡΑΜΑΤΟΣ ΚΟΡΙΝΘΟΥ (Φ. 2001)

 

ΔΙΕΘΝΕΣ ΝΕΑΝΙΚΟ ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΑΡΧΑΙΟΥ ΔΡΑΜΑΤΟΣ ΚΟΡΙΝΘΟΥ

Το αρχαίο δράμα στην εκπαίδευση του 21ου αιώνα

 

«Γνωρίζοντας το Αρχαίο Δράμα»

Το Διεθνές Νεανικό Φεστιβάλ Αρχαίου Δράματος Κορίνθου συνεχίζει την εκπαιδευτική του δράση

 

Στο πλαίσιο της προετοιμασίας της 5ης διοργάνωσής του, το Διεθνές Νεανικό Φεστιβάλ Αρχαίου Δράματος Κορίνθου που διοργανώνει ο Δήμος Κορινθίων με την υποστήριξη του Ιδρύματος Μιχάλης Κακογιάννης και σε συνεργασία με τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση Κορινθίας (Γραφείο Σχολικών Δραστηριοτήτων), δημοσιεύει σήμερα το δεύτερο άρθρο της σειράς «Γνωρίζοντας το Αρχαίο Δράμα».

Η σειρά των ενημερωτικών και εκπαιδευτικών αυτών κειμένων, αφιερωμένων στο αρχαίο δράμα και την αρχαία ελληνική γραμματεία, ξεκίνησε στις 3 Σεπτεμβρίου 2026 μέσα από τη φιλόξενη εφημερίδα «Η Φωνή της Κορινθίας» και υλοποιείται με την επιστημονική συνεργασία της φιλολόγου Σοφίας Σκάζα, την οποία ευχαριστούμε θερμά για τη γενναιόδωρη προσφορά γνώσης και τη συμβολή της στην εκπαιδευτική και πολιτιστική αποστολή του Φεστιβάλ

Με τη συμβολή των επιστημονικών συνεργατών του Φεστιβάλ, η πρωτοβουλία αυτή φιλοδοξεί να φέρει το αναγνωστικό κοινό πιο κοντά στις απαρχές, τις ιδέες, τα πρόσωπα και τις διαχρονικές αξίες της αρχαίας ελληνικής γραμματείας και δραματουργίας. Παράλληλα, επιδιώκει να ενισχύσει τη σύνδεση της τοπικής κοινωνίας και της εκπαιδευτικής κοινότητας με το αντικείμενο και τους στόχους του Φεστιβάλ.

Το Διεθνές Νεανικό Φεστιβάλ Αρχαίου Δράματος Κορίνθου δεν περιορίζεται στις ημέρες των παραστάσεων. Αποτελεί έναν ζωντανό θεσμό παιδείας και πολιτισμού καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. 

 

Εύη Κοκκίνου
Πρόεδρος Οργανωτικής Επιτροπής
Διεθνούς Νεανικού Φεστιβάλ Αρχαίου Δράματος Κορίνθου

---

 

2. Διθύραμβος: το λαμπρό χορικό άσμα

για το οποίο δίκαια καμαρώνει η Κόρινθος

 

Κόρινθος, 17 Σεπτεμβρίου 2026

Γράφει η Σοφία Σκάζα, Φιλόλογος

 

 

  Είναι γνωστό πως η Τέχνη εκφράζει με τρόπο συναρπαστικό τον χαρακτήρα κάθε εποχής και τις αξίες της, αποτυπώνει τους προβληματισμούς και τις εντάσεις στα πλαίσια μιας κοινωνίας και, επομένως, βρίσκεται και η ίδια σε μια αέναη διαδικασία αλλαγών και μετασχηματισμού. Έτσι, οι αρχαίες ελληνικές κοινωνίες στις οποίες κυριαρχούν τα ομηρικά ιδανικά (η ανδρεία των βασιλιάδων και των αρχόντων στη μάχη και η ρητορική δεινότητά τους στις συνελεύσεις) έχουν ως αγαπητό ποιητικό είδος τα ηρωικά έπη. Σε αυτά ο απλός άνθρωπος παραμένει κατά κύριο λόγο ανώνυμος και τα συναισθήματά του δεν ενδιαφέρουν τον ποιητή. Καθώς όμως η ανάπτυξη του εμπορίου, της βιοτεχνίας και της ναυτιλίας μετασχηματίζει τις κοινωνικές και οικονομικές δομές, περισσότεροι άνθρωποι διεκδικούν συμμετοχή στην εξουσία, απαιτούν δικαιώματα και αποκτούν -επιτέλους- φωνή. Οι ποιητές αναλαμβάνουν, φυσικά, να εκφράσουν αυτή τη νέα κοινωνική και πολιτική  πραγματικότητα: σταδιακά  το ενδιαφέρον τους μετατοπίζεται από το ηρωικό παρελθόν στην καθημερινότητα των απλών ανθρώπων, στις σκέψεις, τις αγωνίες και τις επιθυμίες τους.

Η έντεχνη λυρική ποίηση, λοιπόν, δεν απαγγέλλεται αλλά ψάλλεται με μουσική υπόκρουση και συχνά ο ερμηνευτής δεν είναι ένας αλλά πολλοί, μια ομάδα ανθρώπων που τραγουδούν και «ορχούνται», δηλαδή χορεύουν. Αυτά τα χορικά άσματα που συνδυάζουν τραγούδι, μουσική και χορευτικά βήματα αποτελούν την πιο σύνθετη, την πλέον άρτια  μορφή λυρικής ποίησης. Ο ποιητής είναι ταυτόχρονα και συνθέτης και χορογράφος. Η χορική ποίηση καλλιεργείται στις Δωρικές κυρίως περιοχές, καθώς οι Δωριείς διατηρούσαν το ομαδικό πνεύμα και την υποταγή του ατόμου στην ολότητα. Τα μέλη του χορού επιλέγονταν για την καλή φωνή τους και τη χορευτική τους δεινότητα. Οι χορευτές θεωρούσαν τη συμμετοχή τους ως μια ευχάριστη και τιμητική κοινωνική λειτουργία, μια ευκαιρία να συνδυάσουν την ψυχαγωγία με τη σύσφιξη των κοινωνικών δεσμών.

Ο Διθύραμβος ανήκει στο είδος των χορικών ασμάτων που καλούνται Ύμνοι και με τα οποία ο χορός δοξολογεί θεούς και ήρωες. Έχουμε ήδη πει πως ο Διθύραμβος είναι ύμνος λατρευτικός προς τον Διόνυσο. Ενώ στην αρχή ήταν αυτοσχέδιο τραγούδι, με το πέρασμα του χρόνου εξελίχθηκε και τελειοποιήθηκε: τα μέλη του χορού αυξήθηκαν, οι στίχοι του τραγουδιού έγιναν πολύ περισσότεροι, η χορογραφία πιο σύνθετη και η προετοιμασία για την εκτέλεσή του χρονοβόρα και απαιτητική.

Ο τύραννος της Κορίνθου Περίανδρος, που κυβέρνησε σκληρά τον τόπο του,  κάλεσε στην Κόρινθο έναν εξαιρετικό ποιητή από την Μήθυμνα της Λέσβου, τον Αρίωνα τον Κιθαρωδό για να  συνθέσει διθυράμβους. Σκοπός του ήταν να εγκαθιδρύσει τη λατρεία του θεού Διονύσου ως πολιτικό θεσμό προκειμένου να ευχαριστήσει το λαό. Ο Διόνυσος ήταν κατεξοχήν θεός της αγροτιάς  και των απλών ανθρώπων και ο Περίανδρος προσέβλεπε στο να γίνει έτσι ο ίδιος δημοφιλής αλλά και να τέρπονται οι Κορίνθιοι με ένα θέαμα επιπέδου.

Σαράντα χρόνια μαθαίνουμε ότι έμεινε ο σπουδαίος ποιητής στην ισχυρή και πλούσια Κόρινθο. Συνέθεσε μακροσκελείς και καλοδουλεμένους διθυράμβους απογειώνοντας την ποιότητα των ασμάτων και ενθουσιάζοντας τον κορινθιακό λαό. Στο λεξικό του Σουίδα διαβάζουμε ότι αυτός πρώτος έστησε κυκλικό χορό, με τους χορευτές να προχωρούν και να πισωγυρίζουν. Οι χορευτές -που αποκαλούνταν σάτυροι- ήταν ντυμένοι έτσι ώστε να μοιάζουν με τράγους, τα ιερά ζώα του θεού. Στην Κόρινθο, την ημέρα της γιορτής του Διονύσου, ξεκινούσε μια πομπή από τον ναό του θεού μεταφέροντας το ξύλινο άγαλμά του (το «ξόανον») σε κάποιο ιερό χώρο. Εκεί, γύρω από τον βωμό πενήντα εκπαιδευμένοι από τον Αρίωνα χορευτές χόρευαν κυκλικά τραγουδώντας τις περιπέτειες του θεού και κάνοντας ταιριαστές με το νόημα μιμητικές κινήσεις. Η  απήχηση που είχε στο λαό η γιορτή αυτή ήταν μεγάλη και έτσι έγινε ένας δημοφιλής θεσμός, του οποίου η φήμη γρήγορα ξεπέρασε τα όρια της Κορίνθου κερδίζοντας τους Έλληνες και άλλων περιοχών.

Δικαιολογημένα, λοιπόν, η Κόρινθος καμαρώνει στο πέρασμα των αιώνων για τον Διθύραμβο!